Sonbaharın gelişiyle birlikte pazar tezgâhları ve mutfaklar turuncuya boyanıyor. Kendine özgü aroması, doğal tatlılığı ve farklı pişirme yöntemlerine uyum sağlayan yapısıyla balkabağı, mevsimin en sevilen malzemelerinden biri olarak yeniden sofralardaki yerini alıyor.

Çoğunlukla balkabağı tatlısıyla özdeşleştirilse de bu çok yönlü sebzeyi yalnızca tatlılarda kullanmakla sınırlı değiliz. Çorbalardan makarnalara, kahvaltılık tariflerden sonbaharın vazgeçilmez sıcak içeceklerine kadar pek çok farklı lezzetin ana malzemesi olabilir.

Bu sonbahar mutfağınızda balkabağına daha fazla yer açmak istiyorsanız, işte denemeye değer 7 farklı tarif.

1. Kremalı Balkabağı Çorbası

Serin sonbahar akşamlarının en klasik seçeneklerinden biri olan balkabağı çorbası, hem pratik hem de oldukça doyurucu. Balkabağının hafif tatlı aroması; soğan, sarımsak ve baharatlarla birleştiğinde dengeli ve aromatik bir çorbaya dönüşüyor.

Malzemeler

• 500 g balkabağı
• 1 adet kuru soğan
• 2 diş sarımsak
• 1 adet havuç
• 1 yemek kaşığı zeytinyağı
• 4 su bardağı sebze veya tavuk suyu
• 100 ml krema
• 1 çay kaşığı tuz
• Yarım çay kaşığı karabiber
• Yarım çay kaşığı toz zencefil
• Bir tutam muskat rendesi

Hazırlanışı

Balkabağını ve havucu küçük küpler halinde doğrayın. Tencereye zeytinyağını alıp ince doğranmış soğanı birkaç dakika soteleyin. Ardından sarımsağı ekleyip kokusu çıkana kadar kısa süre pişirin.

Balkabağı ve havucu tencereye ilave ettikten sonra sebze suyunu ekleyin. Sebzeler tamamen yumuşayana kadar yaklaşık 20-25 dakika pişirin.

Ocaktan aldığınız çorbayı blenderdan geçirerek pürüzsüz bir kıvama getirin. Tekrar ocağa alıp krema, zencefil, karabiber ve muskatı ekleyin. Birkaç dakika daha kısık ateşte pişirdikten sonra sıcak olarak servis edin.

Servis sırasında üzerine birkaç damla zeytinyağı, kavrulmuş kabak çekirdeği veya ince çekilmiş karabiber ekleyerek çorbanın dokusunu ve görünümünü zenginleştirebilirsiniz.

2. Adaçaylı Balkabaklı Makarna

Balkabağının tatlı karakterini tuzlu bir tarifte denemek isteyenler için balkabaklı makarna iyi bir başlangıç. Özellikle adaçayının aroması ve parmesan peynirinin tuzlu dokunuşu, balkabağının tatlılığını dengeliyor.

Malzemeler

• 300 g makarna
• 300 g balkabağı
• 2 yemek kaşığı tereyağı
• 6-7 yaprak taze adaçayı
• 1 diş sarımsak
• 50 g parmesan
• Yarım çay bardağı makarna suyu
• Tuz
• Karabiber
• Bir tutam muskat

Hazırlanışı

Balkabaklarını küçük küpler halinde doğrayıp az miktarda zeytinyağı ve tuzla harmanlayın. 200°C fırında yaklaşık 20-25 dakika, kenarları hafifçe kızarana kadar pişirin.

Makarnayı tuzlu suda, paketin üzerinde belirtilen süreden bir-iki dakika daha az pişirin. Haşlama suyundan yarım çay bardağı kadar ayırın.

Geniş bir tavada tereyağını eritin. Adaçayı yapraklarını ekleyip birkaç dakika tereyağıyla aromalandırın. Sarımsağı ilave edip kısa süre çevirdikten sonra fırınlanmış balkabaklarının bir kısmını tavaya alın.

Makarnayı tavaya ekleyin. Ayırdığınız makarna suyunu azar azar ilave ederek malzemelerin birbirine iyice bağlanmasını sağlayın. Muskat ve karabiberle tatlandırın.

Servis ederken üzerine kalan balkabaklarını ve bolca parmesan ekleyin.

Balkabağını haşlamak yerine fırınlamak, içindeki aromaların yoğunlaşmasını sağlar ve makarnanın sosunun daha lezzetli olmasına yardımcı olur.

3. Fırında Baharatlı Balkabağı

Balkabağını tek başına bir garnitür ya da hafif bir öğün olarak değerlendirmek isteyenler için oldukça pratik bir tarif. Bal kabağının doğal tatlılığı, baharatların aromasıyla birleşerek fırında karamelize oluyor.

Malzemeler

• 500 g balkabağı
• 2 yemek kaşığı zeytinyağı
• 1 çay kaşığı tatlı toz biber
• Yarım çay kaşığı kimyon
• Yarım çay kaşığı karabiber
• Yarım çay kaşığı tarçın
• Tuz
• 1 tatlı kaşığı bal
• 1 avuç kabak çekirdeği

Hazırlanışı

Balkabağını iri küpler halinde doğrayın. Bir kasede zeytinyağı, bal, baharatlar ve tuzu karıştırın. Balkabaklarını bu karışımla iyice harmanlayın.

Yağlı kâğıt serili fırın tepsisine tek sıra halinde yerleştirin. Önceden ısıtılmış 200°C fırında yaklaşık 25-30 dakika pişirin. Pişirme süresinin son 5 dakikasında üzerine kabak çekirdeklerini serpin.

Balkabaklarının dışı hafifçe karamelize olup içi yumuşadığında fırından çıkarın.

Yoğurt, tahin veya süzme yoğurtla birlikte servis ederek balkabağını daha dengeli ve doyurucu bir tabağa dönüştürebilirsiniz.

4. Balkabaklı Risotto

İtalyan mutfağının kremamsı dokusunu sonbaharın en karakteristik malzemelerinden biriyle buluşturan balkabaklı risotto, biraz daha özel bir akşam yemeği hazırlamak isteyenlerin favorisi olabilir.

Malzemeler

• 250 g arborio pirinci
• 300 g balkabağı
• 1 adet kuru soğan
• 2 yemek kaşığı zeytinyağı
• 1 yemek kaşığı tereyağı
• 750 ml sıcak sebze suyu
• 50 g parmesan
• Yarım çay kaşığı karabiber
• Tuz
• Bir tutam muskat

Hazırlanışı

Balkabağını küçük küpler halinde doğrayıp 200°C fırında yaklaşık 20 dakika pişirin. Yumuşayan balkabağının yarısını çatalla ezin, diğer yarısını küp halinde bırakın.

Ayrı bir tencerede sebze suyunu sıcak tutun. Risotto için kullanılacak suyun sıcak olması, pirincin pişme sürecinin kesintiye uğramamasını sağlar.

Geniş bir tavada zeytinyağını ısıtıp ince doğranmış soğanı yumuşayana kadar kavurun. Arborio pirincini ekleyip birkaç dakika karıştırın.

Sıcak sebze suyunu birer kepçe olacak şekilde azar azar eklemeye başlayın. Her eklemeden sonra pirincin sıvıyı çekmesini bekleyin ve sürekli karıştırarak pişirmeye devam edin.

Pişirme sürecinin ortasında ezilmiş balkabağını ekleyin. Pirinç kremsi bir kıvama geldiğinde tereyağı, parmesan, muskat ve karabiberi ekleyerek karıştırın.

Servis sırasında üzerine fırınlanmış balkabağı küpleri ve parmesan serpin.

Risottoyu yüksek ateşte aceleyle pişirmek yerine orta-kısık ateşte, sabırla ve sürekli karıştırarak hazırlamak kremsi dokunun anahtarıdır.

5. Balkabaklı Pancake

Sonbaharı kahvaltı sofrasına taşımak isteyenler için balkabaklı pancake hem kolay hem de farklı bir alternatif. Balkabağı püresi sayesinde yumuşak bir doku kazanan pancake’ler, tarçın ve vanilya ile sonbaharın sıcak aromalarını taşıyor.

Malzemeler

• 1 su bardağı balkabağı püresi
• 1,5 su bardağı un
• 1 adet yumurta
• 1 su bardağı süt
• 2 yemek kaşığı eritilmiş tereyağı
• 2 yemek kaşığı esmer şeker
• 1 çay kaşığı kabartma tozu
• Yarım çay kaşığı karbonat
• 1 çay kaşığı tarçın
• 1 paket vanilin
• Bir tutam tuz

Hazırlanışı

Bir kasede yumurta, süt, eritilmiş tereyağı ve balkabağı püresini karıştırın. Ayrı bir kapta un, şeker, kabartma tozu, karbonat, tarçın, vanilin ve tuzu harmanlayın.

Kuru malzemeleri sıvı karışıma azar azar ekleyin. Fazla çırpmadan, yalnızca malzemeler birbirine karışana kadar karıştırın.

Yapışmaz tavayı orta ateşte ısıtın. Her pancake için yaklaşık bir kepçe hamur dökün. Üzeri göz göz olduğunda spatulayla çevirip diğer tarafını da pişirin.

Pancake’leri üst üste dizip üzerine bal veya akçaağaç şurubu gezdirebilir, ceviz ve birkaç parça fırınlanmış balkabağıyla servis edebilirsiniz.

6. Balkabaklı Cheesecake

Balkabağının tatlılarda nasıl farklı bir karakter kazanabileceğinin en iyi örneklerinden biri cheesecake. Krem peynirin yoğunluğu, balkabağının doğal tatlılığı ve tarçın gibi baharatların aromasıyla birleşerek klasik cheesecake’e sonbahar dokunuşu kazandırıyor.

Tabanı için

• 200 g yulaflı veya burçak bisküvi
• 80 g eritilmiş tereyağı

Dolgusu için

• 400 g krem peynir
• 250 g balkabağı püresi
• 2 adet yumurta
• 100 g toz şeker
• 100 ml krema
• 1 çay kaşığı tarçın
• Yarım çay kaşığı toz zencefil
• Bir tutam muskat
• 1 paket vanilin

Hazırlanışı

Bisküvileri rondodan geçirip un haline getirin. Eritilmiş tereyağıyla karıştırarak cheesecake kalıbının tabanına bastırarak yayın.

Ayrı bir kapta krem peyniri ve şekeri pürüzsüz hale gelene kadar karıştırın. Balkabağı püresini ve kremayı ekleyin. Yumurtaları teker teker ilave edin. Son olarak tarçın, zencefil, muskat ve vanilini ekleyin.

Hazırladığınız karışımı bisküvi tabanının üzerine dökün.

Önceden ısıtılmış 160°C fırında yaklaşık 50-60 dakika pişirin. Cheesecake’in ortasının hafifçe sallanması normaldir; soğudukça kıvamını bulacaktır.

Oda sıcaklığına geldikten sonra buzdolabında en az 4 saat, mümkünse bir gece dinlendirin.

Cheesecake’i servis ederken üzerine ceviz, tarçın veya hafifçe çırpılmış krema ekleyebilirsiniz.

7. Pumpkin Spice Latte

Sonbahar denince akla gelen balkabaklı lezzetler yalnızca tabakta değil, fincanda da karşımıza çıkıyor. Pumpkin Spice Latte, balkabağı püresini tarçın, zencefil ve kahveyle bir araya getirerek evde hazırlanabilecek sıcak ve aromatik bir içecek alternatifi sunuyor.

Malzemeler

• 1 shot espresso veya 100 ml güçlü filtre kahve
• 200 ml süt
• 1 yemek kaşığı balkabağı püresi
• 1 tatlı kaşığı esmer şeker
• Yarım çay kaşığı tarçın
• Bir tutam toz zencefil
• Bir tutam muskat
• 1 çay kaşığı vanilya özütü

Hazırlanışı

Küçük bir sos tenceresinde sütü, balkabağı püresini, esmer şekeri ve baharatları karıştırın. Kaynatmadan, orta ateşte iyice ısınana kadar karıştırarak pişirin.

Vanilyayı ekleyip ocaktan alın. Karışımı süt köpürtücü veya blender yardımıyla hafifçe köpürtün.

Bardağa hazırladığınız espressoyu alın ve üzerine sıcak balkabaklı süt karışımını ekleyin. İsterseniz üzerine süt köpüğü ve bir tutam tarçın ilave ederek servis edin.

Balkabağı püresini fazla miktarda kullanmak içeceğin dokusunu ağırlaştırabilir. Bu nedenle tarifte verilen miktarı aşmadan, baharatların aromasıyla dengelemek daha iyi bir sonuç verir.

Sonbaharı Mutfağınıza Taşımanın En Lezzetli Yolu

Biraz balkabağı, biraz tarçın, bolca sonbahar…

Mutfağı mevsimin en güzel kokularıyla doldurmanın tam zamanı. Şimdi sırada hangisini deneyeceğinize karar vermek var.

Editör/ Ceren Kelleci